Kinh tế xanh

Đổi mới sáng tạo trong phát triển thành phố thông minh, nhà máy thông minh

Thứ bảy, 16/5/2026 | 09:03 GMT+7
Ngày 15/5, tại Hà Nội, Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC), Bộ Tài chính phối hợp với Tập đoàn Arup Ventures (Vương quốc Anh) tổ chức Diễn đàn “Đổi mới sáng tạo trong phát triển thành phố thông minh, nhà máy thông minh tại Việt Nam”.

Theo ban tổ chức, nếu như thành phố thông minh là không gian tích hợp dữ liệu và công nghệ nhằm tối ưu hóa quản trị đô thị, sử dụng hiệu quả tài nguyên, nâng cao chất lượng sống của người dân và khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu thì nhà máy thông minh chính là hạt nhân của nền sản xuất thế hệ mới - nơi trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, Internet vạn vật (IoT), tự động hóa và công nghệ bản sao số (Digital Twin) được tích hợp toàn diện nhằm nâng cao năng suất, chất lượng và khả năng tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu. Xu thế này đang định hình lại cấu trúc phát triển của nhiều quốc gia và đặt ra yêu cầu cấp thiết đối với Việt Nam trong việc chủ động xây dựng hạ tầng số, phát triển nguồn nhân lực công nghệ cao và từng bước làm chủ các nền tảng công nghệ chiến lược.

Phát biểu khai mạc diễn đàn, ông Võ Xuân Hoài, Phó Giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia cho biết, đô thị thông minh và nhà máy thông minh không còn là những mô hình mang tính thử nghiệm mà đang trở thành động lực tăng trưởng mới của nền kinh tế số và kinh tế xanh.

Trong giai đoạn phát triển mới, năng lực cạnh tranh của mỗi quốc gia sẽ không chỉ được quyết định bởi quy mô thị trường hay nguồn lực tự nhiên mà phụ thuộc ngày càng lớn vào khả năng tích hợp dữ liệu, kết nối hạ tầng và làm chủ công nghệ lõi.

Nhà máy thông minh chính được tích hợp trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, Internet vạn vật (IoT), tự động hóa và công nghệ bản sao số (Digital Twin) nhằm nâng cao năng suất, chất lượng và khả năng tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu. (Ảnh minh họa)

Theo ông Võ Xuân Hoài, Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn để bứt phá khi nhiều địa phương đã bắt đầu triển khai các quy hoạch đô thị thế hệ mới, đồng thời nhiều doanh nghiệp công nghệ và công nghiệp trong nước đã từng bước hình thành các tổ hợp sản xuất thông minh ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), Digital Twin và tự động hóa tiên tiến.

Việc phát triển các nền tảng thành phố thông minh và nhà máy thông minh “Make in Vietnam” sẽ không chỉ góp phần nâng cao năng lực quản trị và năng suất lao động mà còn tạo nền tảng để Việt Nam thực hiện mục tiêu tăng trưởng 2 con số, nâng cao tính tự chủ công nghệ và xây dựng các ngành công nghiệp chiến lược có sức cạnh tranh toàn cầu.

Tại diễn đàn, tiến sĩ Đào Thị Như, đại diện Cục Phát triển Đô thị (Bộ Xây dựng) đã chia sẻ định hướng xây dựng khung chính sách và cơ chế thúc đẩy phát triển đô thị thông minh theo hướng đồng bộ, liên thông dữ liệu và lấy người dân làm trung tâm. Bà nhấn mạnh phải đổi mới tư duy quy hoạch đô thị từ mô hình quản lý truyền thống sang mô hình quản trị số dựa trên dữ liệu thời gian thực, qua đó nâng cao hiệu quả vận hành hạ tầng, quản lý giao thông, năng lượng, môi trường và dịch vụ công đô thị.

Trong khuôn khổ diễn đàn, phiên tọa đàm chuyên đề với chủ đề “Thúc đẩy chuyển đổi kép: Số hóa đô thị và thông minh hóa nhà máy” đã quy tụ đại diện các trường đại học, viện nghiên cứu, doanh nghiệp công nghệ và chuyên gia quốc tế nhằm trao đổi về những giải pháp phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo cho các ngành công nghệ chiến lược.

Theo các đại biểu, quá trình xây dựng thành phố thông minh và nhà máy thông minh không chỉ là bài toán công nghệ mà còn là quá trình tái cấu trúc toàn diện mô hình phát triển kinh tế - xã hội, trong đó con người, dữ liệu và đổi mới sáng tạo giữ vai trò trung tâm, trong đó nhấn mạnh sự cần thiết phải gắn kết chặt chẽ giữa nghiên cứu khoa học, đào tạo nhân lực, phát triển doanh nghiệp công nghệ và thương mại hóa các giải pháp “Make in Vietnam”, đồng thời đẩy mạnh hợp tác quốc tế để tiếp thu tri thức, công nghệ tiên tiến và nâng cao năng lực cạnh tranh toàn cầu.

Đức Dũng (t/h)