Mục đích của kế hoạch nhằm tổ chức triển khai thực hiện đầy đủ, kịp thời, hiệu quả các quan điểm, mục tiêu, nhiệm vụ và giải pháp nêu tại Thông báo số 125-TB/VPTW ngày 18/7/2026 của Văn phòng Trung ương Đảng về kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về phát triển công nghiệp hàng hải quốc gia (Thông báo kết luận); tạo sự thống nhất trong nhận thức và hành động của các Bộ, ngành, địa phương, cơ quan, tổ chức và doanh nghiệp trong quá trình tổ chức thực hiện.
Đồng thời, khẩn trương tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc, khơi thông nguồn lực, phát huy hiệu quả năng lực hiện có của ngành công nghiệp hàng hải; tập trung xử lý các điểm nghẽn về thể chế, cơ chế, chính sách, thị trường, khoa học và công nghệ, nguồn nhân lực, tài chính và tổ chức thực hiện, tạo nền tảng để phát triển công nghiệp hàng hải theo hướng hiện đại, đồng bộ, tự chủ và có năng lực cạnh tranh.
Kế hoạch nêu 10 nhiệm vụ, giải pháp bao gồm: tổ chức quán triệt, tuyên truyền và cụ thể hóa Thông báo kết luận; xây dựng Chương trình quốc gia phát triển công nghiệp hàng hải và cơ khí biển đến năm 2035, tầm nhìn đến năm 2050; rà soát, đánh giá, phân loại năng lực công nghiệp hàng hải quốc gia; hoàn thiện thể chế, cơ chế, chính sách phát triển công nghiệp hàng hải quốc gia. Đồng thời, hoàn thiện cơ chế tài chính, tín dụng, bảo lãnh, bảo hiểm và huy động nguồn lực phát triển công nghiệp hàng hải quốc gia; tổ chức lại thị trường, phát huy hiệu quả năng lực hiện có và phát triển thị trường công nghiệp hàng hải, cơ khí biển; phát triển hệ sinh thái công nghiệp hàng hải, cơ khí biển hiện đại, xanh, số và nâng cao năng lực tự chủ; đẩy mạnh hợp tác quốc tế, thu hút đầu tư, phát triển doanh nghiệp và tham gia chuỗi giá trị toàn cầu; phát triển công nghiệp quốc phòng, an ninh lưỡng dụng; hình thành các trung tâm, cụm liên kết công nghiệp hàng hải, cơ khí biển trọng điểm.
Đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số, tự động hóa, trí tuệ nhân tạo, vật liệu mới, công nghệ xanh và các công nghệ tiên tiến trong thiết kế, sản xuất, quản lý và khai thác sản phẩm công nghiệp hàng hải, cơ khí biển
Trong đó, về phát triển hệ sinh thái công nghiệp hàng hải, cơ khí biển hiện đại, xanh, số và nâng cao năng lực tự chủ: đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số, tự động hóa, trí tuệ nhân tạo, vật liệu mới, công nghệ xanh và các công nghệ tiên tiến trong thiết kế, sản xuất, quản lý và khai thác sản phẩm công nghiệp hàng hải, cơ khí biển; thúc đẩy đổi mới mô hình quản trị doanh nghiệp, nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh của ngành. Khuyến khích ứng dụng các công nghệ này theo từng nhóm sản phẩm, công đoạn và chuỗi giá trị, ưu tiên các lĩnh vực có khả năng tạo giá trị gia tăng cao, nâng cao năng suất, chất lượng, an toàn, hiệu quả sử dụng năng lượng và giảm phát thải.
Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao gắn với nhu cầu của doanh nghiệp và yêu cầu của thị trường; tăng cường liên kết giữa cơ sở đào tạo, cơ sở nghiên cứu với doanh nghiệp; có cơ chế thu hút, đào tạo, sử dụng, đãi ngộ và giữ chân đội ngũ chuyên gia, kỹ sư, công nhân kỹ thuật lành nghề đáp ứng yêu cầu phát triển công nghiệp hàng hải, cơ khí biển trong giai đoạn mới.
Khuyến khích phát triển các sản phẩm, công nghệ và dịch vụ đáp ứng yêu cầu chuyển đổi xanh, giảm phát thải, sử dụng hiệu quả tài nguyên, phát triển kinh tế tuần hoàn và thích ứng với biến đổi khí hậu; từng bước đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế về môi trường, an toàn và phát triển bền vững.
Về hình thành một số trung tâm và cụm liên kết công nghiệp hàng hải: hình thành một số trung tâm và cụm liên kết công nghiệp hàng hải, cơ khí biển trọng điểm trên cơ sở lợi thế về vị trí địa lý, điều kiện tự nhiên, kết cấu hạ tầng, nguồn nhân lực và năng lực của doanh nghiệp; bảo đảm chuyên môn hóa, phân công hợp lý, liên kết chặt chẽ với hệ thống cảng biển, cảng thủy nội địa, logistics, công nghiệp hỗ trợ và các ngành công nghiệp có liên quan; tránh đầu tư dàn trải, phân tán nguồn lực và trùng lặp trong đầu tư. Khuyến khích phát triển các trung tâm sửa chữa, hoán cải, tháo dỡ, tái chế phương tiện thủy theo mô hình kinh tế tuần hoàn; thúc đẩy áp dụng công nghệ tiên tiến, sử dụng hiệu quả tài nguyên, giảm phát thải, bảo đảm tuân thủ các quy định của pháp luật và các tiêu chuẩn quốc tế về lao động, an toàn, bảo vệ môi trường và phát triển bền vững.
Tăng cường phối hợp giữa các Bộ, ngành, địa phương trong quy hoạch, đầu tư, quản lý và phát triển các trung tâm, cụm liên kết công nghiệp hàng hải và đường thủy; phát huy hiệu quả liên kết vùng, huy động các nguồn lực của Nhà nước, doanh nghiệp và xã hội để phát triển đồng bộ hệ sinh thái công nghiệp hàng hải quốc gia.