Chiều 13/10, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng đã dự Lễ khai khóa năm 2026 tại Đại học Quốc gia TPHCM với chủ đề Đại học Quốc gia TPHCM với khát vọng tự chủ công nghệ chiến lược bằng nhân tài Việt Nam.
Thủ tướng Lê Minh Hưng phát biểu tại Lễ khai khóa Đại học Quốc gia TPHCM năm 2026
Mục tiêu đạt 100 sáng chế quốc tế đến năm 2030
Trong khuôn khổ chương trình, Đại học Quốc gia TPHCM giới thiệu lộ trình phát triển công nghệ chiến lược theo 3 giai đoạn. Giai đoạn trước mắt, tập trung tạo ra các kết quả nghiên cứu có khả năng ứng dụng sớm, đáp ứng nhu cầu của doanh nghiệp, bệnh viện và địa phương trong các lĩnh vực trí tuệ nhân tạo, chip biên, chế phẩm sinh học và chẩn đoán phân tử.
Đến năm 2030, hình thành các cụm nghiên cứu và phòng thí nghiệm hợp tác công tư, tập trung vào mô hình ngôn ngữ lớn tiếng Việt, vaccine và công nghệ tế bào, pin lưu trữ, hydro xanh và công nghệ lượng tử.
Sau năm 2030, nhà trường từng bước xây dựng năng lực tự chủ trong các lĩnh vực công nghệ chuyên sâu như trí tuệ nhân tạo chủ quyền, chip phục vụ công nghệ 6G và hàng không vũ trụ, y học chính xác và điện hạt nhân.
Đến năm 2030, Đại học Quốc gia TPHCM đặt mục tiêu đạt 100 sáng chế quốc tế, phát triển 10 sản phẩm công nghệ chiến lược, làm chủ 15 công nghệ lõi, hình thành 20 nhóm nghiên cứu mạnh và khẳng định vị thế trong nhóm các đại học hàng đầu châu Á.
Giám đốc Đại học Quốc gia TPHCM Nguyễn Thị Thanh Mai phát biểu
Phát biểu khai mạc buổi lễ, Giám đốc Đại học Quốc gia TPHCM, Giáo sư, Tiến sỹ Nguyễn Thị Thanh Mai nhấn mạnh vai trò của đại học trong đào tạo nhân tài, phát triển tri thức và giải quyết những vấn đề thực tiễn của đất nước.
Từ lợi thế đa ngành, đa lĩnh vực, Giám đốc Đại học Quốc gia TPHCM đặt ra yêu cầu phát huy sức mạnh của toàn hệ thống, tăng cường kết nối giữa đào tạo, nghiên cứu và thực tiễn, trong đó người thầy không chỉ truyền đạt kiến thức mà còn là người thiết kế trải nghiệm học tập, đặt bài toán, hướng dẫn nghiên cứu, kết nối sinh viên với những bài toán thực tế, tạo điều kiện để người học trải nghiệm, thử nghiệm và trưởng thành.
Khẳng định khát vọng phát triển Đại học Quốc gia TPHCM trong giai đoạn mới, Giám đốc Nguyễn Thị Thanh Mai nhấn mạnh mục tiêu xây dựng môi trường học thuật có khả năng thu hút và kết nối nhân tài Việt Nam, đồng thời tạo ra những đóng góp thiết thực cho đất nước.
Thủ tướng Lê Minh Hưng chỉ rõ năm học mới mở ra một chặng đường mới đối với mỗi nhà trường, mỗi thầy giáo, cô giáo và mỗi học sinh, sinh viên, là dịp để cùng nhìn lại những việc đã làm được, cùng suy nghĩ về những yêu cầu mới đang đặt ra và xác định rõ những việc cần làm, nêu cao tinh thần trách nhiệm đối với tương lai của đất nước.
Đánh giá cao ý nghĩa chủ đề của lễ khai khóa Đại học Quốc gia TPHCM năm 2026, Thủ tướng nhấn mạnh giáo dục và đào tạo có vị trí đặc biệt quan trọng, là quốc sách hàng đầu, quyết định tương lai dân tộc, trong đó giáo dục đại học là nòng cốt để phát triển nhân lực trình độ cao, bồi dưỡng nhân tài, thúc đẩy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng, năng lực cạnh tranh và sức mạnh nội sinh, đồng thời mở ra không gian phát triển mới cho đất nước.
Thủ tướng khẳng định những năm qua, với sự quan tâm đặc biệt của Đảng, Nhà nước, giáo dục và đào tạo đã được chú trọng đầu tư, không ngừng phát triển; đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo đạt được những kết quả quan trọng; nội dung, phương thức đào tạo ngày càng thực chất.
Chất lượng ở tất cả các cấp học được nâng lên, hợp tác quốc tế tiếp tục được mở rộng. Các chính sách miễn, hỗ trợ học phí, tín dụng, học bổng, hỗ trợ học sinh, sinh viên vùng khó khăn được triển khai đồng bộ, hiệu quả; đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao có nhiều chuyển biến tích cực; quy mô người học các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật, công nghệ chiến lược tăng mạnh.
Thủ tướng Lê Minh Hưng dự Lễ khai khóa Đại học Quốc gia TPHCM năm 2026
Đặc biệt, Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết số 71-NQ/TW về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo; Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ thường xuyên chỉ đạo sâu sát về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, trong đó nâng cao chất lượng giáo dục đại học là trọng tâm của đào tạo nhân lực chất lượng cao.
Điểm lại những thành tựu nổi bật của trường, thay mặt Chính phủ, Thủ tướng đánh giá cao, biểu dương những nỗ lực và kết quả tích cực mà các thế hệ lãnh đạo, tập thể viên chức, nhà khoa học, giảng viên, người lao động, học viên, sinh viên Đại học Quốc gia TPHCM đã đạt được trong 31 năm xây dựng và phát triển, thực hiện xuất sắc sứ mệnh làm đầu tàu, nòng cốt cho hệ thống giáo dục đại học nước nhà, phục vụ đắc lực cho công cuộc đổi mới và phát triển đất nước.
Thủ tướng nêu rõ đất nước đang bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều cơ hội, thách thức và yêu cầu đặt ra rất cao trong tất cả các lĩnh vực. Đối với giáo dục và đào tạo, yêu cầu đặt ra là phải tạo đột phá bắt đầu từ đổi mới tư duy, nhận thức và thể chế; tạo đột phá về nguồn lực, động lực và không gian mới cho phát triển, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo, trong đó giáo dục đại học phải được hiện đại hóa, nâng tầm, tạo đột phá trong phát triển nhân lực trình độ cao, dẫn dắt nghiên cứu, đổi mới sáng tạo.
Nhắc lại chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm rằng: “Giáo dục phải đi trước một bước trong chuẩn bị nguồn nhân lực chất lượng cao, nhân lực có kỹ năng nghề, nhân lực khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo và các ngành chiến lược của đất nước”, Thủ tướng cho rằng Đại học Quốc gia TPHCM cần phát huy truyền thống tốt đẹp và những kết quả đạt được; thể hiện quyết tâm cao hơn với một khát vọng lớn hơn; đổi mới tư duy, phương thức quản trị, xây dựng môi trường học thuật tôn trọng sáng tạo, đề cao thực chất và lấy hiệu quả đầu ra làm thước đo; hướng tới xây dựng nhà trường trở thành hạt nhân đào tạo, nghiên cứu, phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số hàng đầu, xuất sắc của đất nước; phấn đấu đến năm 2030 thuộc nhóm 100 cơ sở giáo dục hàng đầu châu Á; tầm nhìn đến năm 2045 trở thành hệ thống đại học nghiên cứu hàng đầu châu Á, có ít nhất 4 ngành được xếp hạng trong nhóm 50 của bảng xếp hạng quốc tế uy tín.
Kết nối đào tạo, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo thành một chuỗi thống nhất
Cơ bản nhất trí với các phương hướng, nhiệm vụ Nhà trường đề ra cho thời gian tới, Thủ tướng đề nghị Đại học Quốc gia TPHCM phải trở thành nơi phát hiện, đào tạo và quy tụ nhân tài hàng đầu của đất nước; xây dựng một hệ sinh thái nhân tài kết nối liên tục từ học sinh xuất sắc, sinh viên, học viên cao học, nghiên cứu sinh đến nhà khoa học trẻ và các chuyên gia hàng đầu, đặc biệt trong các lĩnh vực khoa học cơ bản và công nghệ chiến lược; chú trọng nâng cao chất lượng đào tạo nhân tài, đẩy mạnh quản trị đại học hiện đại và trở thành địa chỉ tin cậy, điểm thu hút và tạo điều kiện thuận lợi để nhân tài phát huy tối đa năng lượng, trí tuệ, cống hiến và gắn bó lâu dài.
Thủ tướng nhấn mạnh Đại học Quốc gia TPHCM cần phát huy mạnh mẽ hơn vai trò là trung tâm trí tuệ, tư vấn và phản biện chính sách, cung cấp luận cứ khoa học, tin cậy để phục vụ cho việc hoạch định các chủ trương, chính sách và các quyết sách phát triển của đất nước, của vùng và của các địa phương; chủ động nghiên cứu và đề xuất giải pháp đối với những vấn đề thực tiễn đang đặt ra, đưa tri thức từ giảng đường, phòng thí nghiệm vào quá trình xây dựng và hoạch định chính sách, đổi mới mô hình phát triển, nâng cao hiệu quả quản trị và cải thiện đời sống của nhân dân.
Thủ tướng mong muốn Đại học Quốc gia TPHCM phải kết nối đào tạo, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo thành một chuỗi thống nhất. Không thể sinh viên chỉ học trong lớp, nhà khoa học chỉ làm đề tài, còn doanh nghiệp chỉ xuất hiện ở cuối chu trình. Với những ngành mới như bán dẫn, lượng tử, hàng không vũ trụ, cần huy động sự tham gia của các chuyên gia trong nước và quốc tế, các doanh nghiệp gắn với kiểm soát chặt chẽ chất lượng sản phẩm đầu ra.
Thủ tướng đề nghị Đại học Quốc gia TPHCM nhận trách nhiệm làm chủ một số công nghệ chiến lược; không dàn trải nguồn lực, không chỉ công bố khoa học mà phải xác định công nghệ cần làm chủ, sản phẩm cần tạo ra, đối tượng sử dụng và thời điểm có kết quả; không chỉ làm chủ công nghệ mà phải từng bước hình thành năng lực công nghệ nội sinh, phát triển công nghệ lõi và tạo ra sản phẩm công nghệ có khả năng cạnh tranh, mang thương hiệu Việt Nam.
Thủ tướng Lê Minh Hưng tham quan trưng bày sản phẩm nghiên cứu, sáng tạo của Đại học Quốc gia TPHCM năm 2026
Đồng thời, phát huy hơn nữa vai trò hạt nhân kết nối Nhà nước - Nhà trường - Doanh nghiệp; huy động và sử dụng hiệu quả mọi nguồn lực; mở rộng hợp tác quốc tế hiệu quả, thực chất; phối hợp hoàn thiện cơ chế, chính sách, thúc đẩy chuyển giao, thương mại hóa kết quả nghiên cứu, góp phần để tiềm lực, trình độ khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo của Việt Nam đạt mức tiên tiến ở nhiều lĩnh vực quan trọng, thuộc nhóm dẫn đầu trong các nước có thu nhập trung bình cao vào năm 2030.
Nhân dịp này, Thủ tướng đề nghị Bộ Giáo dục và Đào tạo khẩn trương xây dựng Đề án triển khai cơ chế, chính sách đầu tư mạnh và có các cơ chế đặc thù, vượt trội để phát triển đại học tinh hoa theo mô hình đại học nghiên cứu đẳng cấp thế giới, đào tạo nhân tài quốc gia; phân cấp, phân quyền mạnh đối với đại học quốc gia về mô hình quản trị, tổ chức bộ máy, mở ngành, phương thức đào tạo, sử dụng nhân tài và nguồn lực gắn với trách nhiệm giải trình, công khai và đánh giá độc lập; phát triển Đại học Quốc gia TPHCM, Đại học Quốc gia Hà Nội và Đại học Bách Khoa Hà Nội trở thành trung tâm của hệ sinh thái nghiên cứu và phát triển, đổi mới sáng tạo.
Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì, phối hợp với Bộ Tài chính nghiên cứu cơ chế kinh phí giao theo gói cho các hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo cho các tổ chức khoa học công nghệ công lập thuộc các đại học trọng điểm; nghiên cứu hoàn thiện cơ chế, chính sách để kết quả nghiên cứu vượt qua được khoảng trống từ phòng thí nghiệm đến thị trường.
Thủ tướng chỉ đạo UBND TPHCM, các địa phương trong vùng Đông Nam Bộ và đồng bằng sông Cửu Long nghiên cứu, đặt hàng trực tiếp, hỗ trợ đầu tư hạ tầng dùng chung đối với Đại học Quốc gia TPHCM để đào tạo nguồn nhân lực, nhất là nhân lực chất lượng cao, các đề tài nghiên cứu, sản phẩm khoa học công nghệ mà các địa phương, khu vực có nhu cầu thông qua các cơ chế đặc thù, thúc đẩy nơi đây thành đô thị đại học hiện đại, trở thành điểm đến hấp dẫn cho sinh viên và nhà khoa học quốc tế.
Đối với các thầy giáo, cô giáo, các nhà khoa học của Đại học Quốc gia TPHCM nói riêng và cả nước nói chung, Thủ tướng mong muốn sẽ là những tấm gương sáng về đạo đức, tinh thần học tập suốt đời, sự trung thực và liêm chính trong học thuật, dám đặt vấn đề mới, khuyến khích phản biện khoa học, tôn trọng sự khác biệt và tạo điều kiện cho những ý tưởng sáng tạo được thử nghiệm, kiểm chứng.
Cùng với truyền thụ tri thức và phát triển năng lực chuyên môn, nhà trường cần chú trọng bồi dưỡng nhân cách, bản lĩnh, ý thức trách nhiệm xã hội và khát vọng cống hiến, để mỗi người học không chỉ giỏi về chuyên môn mà còn có bản lĩnh, đạo đức, trách nhiệm xã hội và tinh thần dân tộc.
Thủ tướng cũng nhắn nhủ tới các học sinh, sinh viên rằng việc bước vào giảng đường không chỉ để nhận một tấm bằng cho riêng mình mà còn được trao cơ hội tiếp cận môi trường có thể tạo ra những thay đổi tích cực đối với đất nước. Đất nước không chỉ cần những người giỏi công nghệ mà còn cần những người có năng lực và trách nhiệm, có khát vọng, có tri thức toàn cầu nhưng có cội nguồn Việt Nam; dám nghĩ, dám làm, dám đổi mới nhưng cũng dám chịu trách nhiệm với lựa chọn của mình.
Bước vào giai đoạn phát triển mới của đất nước, với truyền thống hơn ba thập kỷ xây dựng, phát triển và trí tuệ, bản lĩnh, khát vọng của các thế hệ thầy và trò, Thủ tướng tin tưởng Đại học Quốc gia TPHCM sẽ phát huy tối đa những thành tích đã đạt được, trở thành một trung tâm tri thức và nhân tài hàng đầu của quốc gia; một đầu tàu khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, một địa chỉ uy tín trong mạng lưới đại học châu Á và thế giới, đóng góp thiết thực vào việc nâng cao năng lực tự chủ, tự lực, tự cường và sức cạnh tranh quốc gia, đưa Việt Nam sánh vai với các cường quốc năm châu, như Chủ tịch Hồ Chí Minh kính yêu hằng mong mỏi.
Thủ tướng Lê Minh trao quà cho giảng viên, sinh viên Đại học Quốc gia TPHCM tham gia “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sỹ”
Trước đó, Thủ tướng Lê Minh Hưng và các đại biểu đã tham quan Triển lãm thành tựu khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo “Made by VNUHCM”, nơi giới thiệu các sản phẩm, công nghệ tiêu biểu do đội ngũ nhà khoa học của Đại học Quốc gia TPHCM nghiên cứu, phát triển.
Các sản phẩm trưng bày gồm robot cứu hỏa bốn chân, hệ thống giao diện não-máy tính, ứng dụng trí tuệ nhân tạo hỗ trợ sinh sản, chip vi mạch bán dẫn, sản phẩm từ dược liệu bản địa, công nghệ tế bào gốc, miếng dán vi kim và pin mặt trời thế hệ mới. Triển lãm góp phần giới thiệu năng lực nghiên cứu, đổi mới sáng tạo và tiềm năng ứng dụng, chuyển giao công nghệ của Đại học Quốc gia TPHCM trong các lĩnh vực chiến lược.
Tại buổi lễ, Thủ tướng Chính phủ đã trao tặng những phần quà ý nghĩa, khen thưởng các cá nhân tham gia Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sỹ.
Đại học Quốc gia TPHCM đã vinh danh các cá nhân và tập thể đã đạt được các giải thưởng và danh hiệu uy tín trong nước và quốc tế từ đầu năm 2026 đến nay, cũng như có thành tích nổi bật trong sáng chế, công bố khoa học và nghiên cứu ứng dụng.
Các doanh nghiệp, đối tác đã trao các khoản tài trợ cho việc phát triển Đại học Quốc gia TPHCM với tổng trị giá hơn 160 tỷ đồng.