Hội thảo là một hoạt động thuộc dự án Hệ sinh thái năng suất vì việc làm thỏa đáng, một sáng kiến của ILO được tài trợ bởi Tổng cục Kinh tế Liên bang Thụy Sĩ (SECO) và Chính phủ Na Uy.
Trong bối cảnh các chuỗi cung ứng toàn cầu tái cấu trúc mạnh mẽ dưới tác động của chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, những yêu cầu ngày càng khắt khe về truy xuất nguồn gốc, giảm phát thải và thực hành kinh doanh có trách nhiệm, năng lực tham gia và nâng cao vị thế trong chuỗi giá trị toàn cầu đang trở thành một trong những yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam. Bên cạnh việc đáp ứng các yêu cầu truyền thống về chất lượng, chi phí và tiến độ giao hàng, doanh nghiệp ngày càng phải thích ứng với những tiêu chuẩn mới liên quan đến phát triển bền vững, lao động, môi trường và quản trị doanh nghiệp.
Tuy nhiên, nhiều doanh nghiệp Việt Nam, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa vẫn đang đối mặt với không ít thách thức trong quá trình tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. Ngoài những hạn chế về công nghệ và nguồn lực tài chính, doanh nghiệp còn gặp khó khăn trong việc đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế, nâng cao năng lực quản trị, phát triển nguồn nhân lực, xây dựng những hệ thống quản lý phù hợp với yêu cầu của khách hàng và đối tác quốc tế.
Thúc đẩy doanh nghiệp áp dụng chuyển đổi số, chuyển đổi xanh
Tham dự hội thảo, các đại biểu là đại diện cơ quan quản lý nhà nước, hiệp hội ngành hàng, doanh nghiệp và các đối tác phát triển nhấn mạnh rằng việc nâng cao năng lực cạnh tranh đòi hỏi một cách tiếp cận toàn diện, kết hợp giữa đổi mới công nghệ, phát triển nguồn nhân lực, cải thiện năng suất, nâng cao năng lực quản trị và xây dựng các hệ sinh thái hỗ trợ hiệu quả.
Theo bà Trương Chí Bình, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Công nghiệp Hỗ trợ Việt Nam (VASI), thách thức lớn nhất hiện nay không còn nằm ở việc tiếp cận máy móc hay công nghệ. Vì vậy, để gia tăng giá trị trong chuỗi cung ứng, doanh nghiệp cần nâng cao năng lực quản trị, đẩy mạnh đổi mới sáng tạo và duy trì văn hóa cải tiến liên tục nhằm đáp ứng các yêu cầu ngày càng khắt khe của các tập đoàn đa quốc gia.
Ông Trần Huy Hoàn, Vụ Kế hoạch - Tài chính (Bộ Công Thương) nhấn mạnh việc xây dựng mạng lưới nhà cung cấp trong nước vững mạnh và nâng cao năng lực đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế là yếu tố quan trọng để doanh nghiệp nâng cao vị thế trong chuỗi giá trị toàn cầu. Theo ông, năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam không chỉ phụ thuộc vào năng lực sản xuất mà còn ở khả năng đáp ứng các yêu cầu ngày càng cao về chất lượng, phát triển bền vững, truy xuất nguồn gốc và thực hành kinh doanh có trách nhiệm.
Một nội dung xuyên suốt được nhấn mạnh tại hội thảo là chuyển đổi số và nâng cao năng suất xanh không nên được nhìn nhận đơn thuần là các khoản đầu tư công nghệ. Đây là những quá trình thay đổi mang tính dài hạn, đòi hỏi sự cam kết của lãnh đạo doanh nghiệp, sự tham gia của người lao động, văn hóa học hỏi liên tục và các cơ chế hỗ trợ phù hợp.
Bà Gulmira Asanbaeva, Giám đốc dự án Hệ sinh thái năng suất vì việc làm thỏa đáng của ILO Việt Nam cho biết, đối với ILO, năng suất và việc làm thỏa đáng là hai mục tiêu không thể tách rời. Thành công của chuyển đổi số và chuyển đổi xanh không chỉ được đo bằng năng lực cạnh tranh hay hiệu quả sản xuất mà còn bằng việc người lao động có được điều kiện làm việc tốt hơn, cơ hội phát triển kỹ năng nhiều hơn, sự tham gia bình đẳng hơn và khả năng thích ứng tốt hơn với những thay đổi của thị trường lao động.
Thảo luận tại hội thảo, các đại biểu nhấn mạnh sự cần thiết phải tăng cường phối hợp giữa cơ quan quản lý nhà nước, tổ chức hỗ trợ doanh nghiệp, hiệp hội ngành hàng, chuyên gia tư vấn và cộng đồng doanh nghiệp nhằm thu hẹp khoảng cách giữa chính sách và thực tiễn triển khai.
Thông qua các chia sẻ thực tiễn và đối thoại đa bên, hội thảo đã góp phần khẳng định một thông điệp chung: nâng cao năng lực tham gia chuỗi giá trị toàn cầu đòi hỏi sự đầu tư liên tục vào con người, năng suất, đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững. Chuyển đổi số và năng suất xanh không phải đích đến tự thân mà là những công cụ quan trọng giúp doanh nghiệp Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh, tạo ra nhiều việc làm chất lượng hơn và phát triển bền vững trong dài hạn.