Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm vừa ban hành Quyết định 387/QĐ-LNKL nhằm triển khai các nhiệm vụ được Bộ Nông nghiệp và Môi trường giao về khắc phục ô nhiễm, quản lý chất lượng môi trường không khí giai đoạn 2026 - 2030.
Theo kế hoạch, Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm chủ trì hợp phần xác định cơ cấu cây trồng góp phần giảm ô nhiễm không khí, đồng thời phối hợp tham gia thiết kế cảnh quan không gian công cộng đô thị.
Phòng Phát triển rừng được giao chủ trì xây dựng chương trình trồng cây xanh và phát triển không gian công cộng xanh tại đô thị giai đoạn 2026 - 2030. Công việc gồm nghiên cứu cơ cấu cây trồng, xây dựng danh mục loài cây, xác định chỉ tiêu và cơ chế nguồn lực.
Nghiên cứu, xác định cơ cấu cây trồng góp phần giảm ô nhiễm không khí, thiết kế cảnh quan không gian công cộng đô thị
Cơ sở thực tiễn, dữ liệu đầu vào cho chương trình là báo cáo 820/BC-BNNMT ngày 26/1 về tổng kết Đề án Trồng một tỷ cây xanh giai đoạn 2021 - 2025. Kế hoạch yêu cầu sử dụng báo cáo này phục vụ quá trình phát triển không gian công cộng xanh tại đô thị. Việc thực hiện có sự phối hợp của các cơ quan liên quan thuộc Bộ Xây dựng, Sở Xây dựng, Sở Nông nghiệp và Môi trường cùng các đơn vị tại địa phương. Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm hướng dẫn, đôn đốc các sở tổ chức triển khai và tổng hợp kết quả hàng năm.
Cùng với lựa chọn cây trồng, kế hoạch đặt nhiệm vụ nghiên cứu, đánh giá khả năng của rừng cùng hệ thống cây xanh đô thị trong việc giảm bụi PM2.5, PM10, hấp thụ khí thải và điều hòa vi khí hậu. Yêu cầu là lượng hóa lợi ích đối với môi trường không khí. Nhiệm vụ nghiên cứu này được bố trí trong giai đoạn 2027 - 2030, với sự phối hợp của các viện nghiên cứu, trường đại học và địa phương. Kết quả nghiên cứu, hướng dẫn kỹ thuật sẽ được chuyển giao, phổ biến tới địa phương, chủ rừng và các bên liên quan.
Bên cạnh đó, kế hoạch yêu cầu kiểm soát hoạt động đốt sinh khối, đốt thực bì và giảm phát thải từ cháy rừng. Đây là những nhiệm vụ trực tiếp liên quan đến bụi, khí thải phát sinh trong hoạt động lâm nghiệp. Hướng dẫn kỹ thuật xử lý thực bì, vật liệu cháy sẽ được rà soát, hoàn thiện theo hướng hạn chế đốt, ưu tiên biện pháp cơ giới, ủ phân và tận thu sinh khối. Kế hoạch cũng đặt nhiệm vụ quy định điều kiện, thời điểm, quy trình đốt có kiểm soát nhằm giảm phát thải và phòng ngừa cháy lan.
Lực lượng chuyên môn phối hợp với chính quyền địa phương hướng dẫn, kiểm soát, vận động người dân không đốt nương làm rẫy, đốt dọn thực bì sau khai thác tùy tiện hoặc sai quy định. Các trường hợp vi phạm gây nguy cơ cháy rừng, ô nhiễm không khí phải được theo dõi, phát hiện và kiến nghị xử lý theo pháp luật.
Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm sẽ phối hợp ứng dụng trí tuệ nhân tạo, viễn thám và thiết bị bay không người lái trong giám sát điểm đốt ngoài trời, cháy rừng. Cục cung cấp dữ liệu diễn biến rừng, điểm cháy và vùng trọng điểm cháy, phối hợp với Cục Viễn thám quốc gia, Cục Môi trường, Bộ Quốc phòng, Bộ Công an và UBND thành phố Hà Nội xây dựng mạng lưới giám sát.
Dữ liệu điểm cháy rừng được định hướng tích hợp, chia sẻ với cơ sở dữ liệu điểm nóng ô nhiễm không khí, phục vụ cảnh báo và xử lý, tập trung vào các vụ đông xuân, hè thu và thời kỳ cao điểm mùa khô.
Kế hoạch đồng thời yêu cầu nghiên cứu, theo dõi, ước tính lượng bụi và khí thải từ cháy rừng. Kết quả thực hiện các nhiệm vụ sẽ được tổng hợp, báo cáo Bộ Nông nghiệp và Môi trường trước ngày 15/12 hàng năm, sơ kết vào cuối năm 2027 và tổng kết vào cuối năm 2030.